بخش 4 : فصل چهارم : حق خواستگارى
بخش 4 : فصل چهارم : حق خواستگارى
خط : بنيان مقدّس ازدواج، اين وصلت ملكوتى، پس از شناسايى نخست و مقـدّمى، بهطور معمول با خواستگارى آزاد و اختيار كامل زن و مرد در بيان خواسته و تمنّاى دل و شوق خويش پىريزى مىشود.
خط : هر زن يا مردِ كفو و همسان نسبى را كه داراى شرايط اوّلى ازدواج و فاقد موانع نكاح ( از جمله همهى اقسام قرابت، در حدود تعيينشده ) است، مىتوان خواستگارى نمود.
چيستى خواستگارى
خط : خواستگارى ابراز خواسته ( نه طلب، خواستن و درخواست ) و ميل و پيشنهادِ گفتوگو و مذاكرهى ابتدايىِ مستقيم به صورت معقول و سالم به هدف كسب آگاهىهاى لازم و آشنايى دو طرف با خصوصيّات و شرايط يكديگر جهت رسيدن به تصميمگيرى مناسب و تحصيل اطمينان نسبت به تشكيل زندگى مشترك آينده و اصل ازدواج و همسانگزينى دقيق و شناخت خاصّ و ويژهاى كه در امر
وصلت ضرورىست، بعد از معارفهى مقـدّمى و دورادور و تحقيق و تفحّص عمومى و بيرونىست كه ممكن است در نهايت به خواستن و درخواست ازدواج نيز منجر شود.
حق خواستگارى زن
خط ( كلان ) : زن همانند مرد حقّ خواستگارى و آزادى عمل و انتخاب و گفتوگو براى حصول تفاهم و اظهار عشق ابتدايى يا تابعى و علاقه نسبت به فرد دلخواه خود جهت شناخت و تصميمگيرى نهايى و مناسب، و قبول يا نپذيرفتن و رد مرد را بهطور ابتدايى دارد؛ اگرچه زن به صورت غالبى با لطافت خاص، مرد را نسبت به خود، طالب و خواهانِ داراى اظهار و بروز مىسازد. اگر اين آزادىِ انتخابِ ابتدايى از زن گرفته شود، هم مرد از گزينش بىحضور و رؤيت و هم زن ناچار با پذيرش پيشنهادهاى نامناسبِ محدود و تصميمهاى ناكارآزموده، رنجِ دايمى مىكشد.
خط : خواستگارىِ يكجانبهى پسر از دختر، ريشه در سنت غلط لزوم خانهنشينى زن دارد و مربوط به جوامع بدوىست. اين امر، رسمى اجتماعى و عرفىست، نه الزام قانونى. يكجانبهگرايى در خواستگارى به دستبستهبودن و محدوديت تحميلى و تحقير زن حتا در زمينهى گفتوگوى مستقيم و مذاكرهى ابتدايى و ابراز خواسته و طرح پيشنهاد حضورى، بىپرده و دور از هر پنهانكارى براى شناخت موضوع بسيار مهم شريك زندگى و فرد دلخواه زن و خواستهى قلبى او منجر مىشود.
خط : اشكالى ندارد كه زنى پيش آيد و به مردى بگويد: من به تو تمايل دارم و مىخواهم از سر صدق، خود را در اختيار تو بگذارم و زنِ شرعىِ شما شوم. البته بايد عقدى لفظى يا معاطاتى صورت بگيرد و در عقد موقت، مهر و زمان آن تعيين شود كه اين يك حكم شرعىست و با رعايت آن، نسبت به اصل خواستهى زن مانع نمىشود؛ همچنانكه مرد مىتواند چنين خواستهاى را با حفظ احكام شرعى مطرح سازد.
خط : ازدواج و تشكيل خانواده بر مدار عشق، بيش از آنكه از ناحيهى مردان رقم بخورد، با شگردهاى مقتدرانه و با مهربانى و محبت دختران شكل مىگيرد. از اين رو بايد بهگونهاى فرهنگسازى نمود كه دختران بتوانند از مرد مورد علاقهى خود خواستگارى كنند و به صورت غالبى، خواستگارى آنان شروع پيوند ازدواج باشد.
خط : اين خط مخصوص عشق است كه اگر از سر صدق باشد، تفاوتى نمىشناسد و امرى فراتر از خواستگارىست. زن و مردى كه از سر صدق، عاشق يكديگرند و از روى صفا و طهارت و ايمان، دل به هم بستهاند، مىتوانند به حرمت عشق عفيف و لقاى مطهر دلدارى كه در حريم مقدس دل دارند، خود را بر ديگرى بهطور مناسب و شرعى عرضه كنند يا واگذارند و صادقانه شوق و عشق خود را به معشوق بازگويند و عشق خود را دنبال كنند. زنِ فاقد همسر و زنى كه در عدّهى طلاق يا وفات نيست، مىتواند از سر صدق با عفاف و پاكى و بهدور از گناه و طغيان، خود را به معشوقش ببخشد و هبه سازد،
بى آنكه طمع و رنج يا خوارى و ذلّتى به ميان آيد؛ اگرچه بايد محرميّت ازدواج با عقد لفظى يا معاطاتى محقّق گردد و يا در عقد موقت، مهر و زمان در نظر گرفته شود. كتمان عشقى كه صداقت دارد، سالوس و پنهان سازىاش رياست. روشن است زن همسردارى كه دل از همسر خود بريده و عشق پرسوز ديگرى را دارد، تا طلاق نگرفته و عدّه نگه نداشته است، نمىتواند عشق خود را به ديگرى اظهار و عرضه كند.
خط : دل و نفس، روح و عشق و شور و مهر، قانون ندارد و قوانين يا احكام شرعى تنها طريق نيل به عشق را معيّن مىكند. هر دلى حق دارد بخواهد و اين حقّ ذاتى و فطرى اوست؛ اگرچه بايد زمينه، طريق و راهكارهاى شرعى و مناسب آن رعايت شود.
خواستگارى؛ پيشنهاد ابتدايى ازدواج
خط : خواستگارى، عنوانِ فريبندهى طلب و واگذارى و در اختيارگذاشتن خود براى مرد نيست، بلكه صرف پيشنهادى ابتدايى براى تحقيق، شناخت و آگاهسازى يكديگر و ابراز خواسته است، نه خواستن نهايى؛ چه ابراز خواسته از جانب زن باشد يا از سوى مرد و اين معنا هيچگونه تحقير مقام و موقعيت زن و سرشكستگى و بىحرمتى به او يا خلاف عفّت و مروّت نمىباشد، بلكه نماد نداى فطرت و نياز طبيعى و خواستهى صادقانهى دل است. در صورت قبول مرد نيز وى يك پيشنهاد و ابراز خواسته را پذيرفته است؛ نه طلب ازدواج را، درنتيجه موضوعى براى منّتگذارى، زخمزبان و تكبّر احتمالى مرد كه نوعى بيمارى و خطاى آشكار است، باقى نمىماند. بنابراين خواستگارى زن، ضرر و زيانى بر او وارد نمىسازد؛ زيرا پيشنهاد، تنها اعلام يك توجّه است و الزام و محدوديّتى در آن نيست؛ چه زن و مرد پيشنهاد يكديگر را بپذيرند و يا رد كنند. اين پيشنهاد از جانب هر كه باشد و پاسخ آن هرچه باشد، در هر حال، منافاتى با آزادى عمل و سلامت برخورد هر دو طرف ندارد.
خودنمايى آلوده
خط : زن در صورت سلامت و صفا و صداقت، از زمينه و فرهنگ خواستگارى و طرح عزتمند پيشنهاد آشنايى از ناحيهى خود به مرد دلخواه خويش به گونهى عفيف و با قصدى سالم بهره مىبرد و زن بيمار كه تربيت درست و واقعگرايى ندارد، به جاى استفاده از اين ظرفيت سالم و حفظ عفت و تقواى خود، به انجام كردار غيرمتعارف و آلوده و خودنمايى منحطّ و پرسهزنى و ولگردى حقيقى يا مجازى و به لجبازى و دينگريزى براى جلبنظر مرد رو مىآورد و طبيعىست تنها افراد فاسد براى استثمار و بهرهكشى از چنين زنى به او توجه مىكنند و او را به انحطاط و بيمارى هرچه بيشتر مىكشانند.
خط : توجه به نحوهى خودنمايى و تظاهر زن، از راههاى شناخت اوست. زنِ درگير خودنمايى و تظاهر، بيشتر گرفتار هوا و هوس و آسيب مىشود. هرچه ظاهرنمايى زن بيشتر باشد، كمتر مىتواند در برابر هوسها مقاومت كند و خودنمايى زن، از ضعف پاكى او حكايت دارد و نبايد به چنين زنانى چندان اعتمادى داشت. هر تظاهر در زن، از نبودن آن امر در زن حكايت دارد. بايد توجه داشت
خودنمايى به عفت، غير از عفت است؛ همانطور كه خودنمايى به حجاب، غير از پوشش مناسب و شرعىست. همچنين تظاهر به خوبى و پاكى، امرى وراى خوببودن و پاكزيستن است. گاه تظاهر به بدى نيز در زن وجود دارد كه امرى جدا از بدبودن است كه البته كمتر پيش مىآيد.
دورى خواستگارى از هتك و تعدى
خط : خواستگارى كه هدف اولى آن ابراز صادقانهى خواسته و جستوجو براى دستيافتن به زمينههاى شناخت همسر و آگاهى دقيق از او با معارفهى مستقيم است؛ نه طلب ازدواج يا وصول و دستيافتن به ازدواج با آن شخص، لازم است با فروتنى و برخورد سالم مرد همراه باشد و هرگونه هتك و تعدى، هم براى زن و هم در صورت كشف، براى مقام دادستانى قابل پىگيرى و مجازات مرد
متخلف مىباشد.
خط : خواستگار واقعى كسىست كه از سر رضايت، محبّت و عشق، به وصلت پيشنهادى راضى باشد و هيچگونه طمع يا تهديد و ناچارى در انتخاب او مؤثر نباشد. مرد و زن لازم است بهطور واقعى خواهان و طالب يكديگر باشند و با علاقهمندى و تواضع پيش آيند و هريك از دختر و پسر حرمت، عفّت، حيثيت و كرامت يكديگر را پاس دارند.
رؤيت چشمى؛ سنجش همسانگزينى
خط : زن و مردى كه ازدواج آنان حتمىست، مىتوانند در آخرين گام و پيش از عقد، به تمام بدن همديگر نگاه كنند بدون آنكه تعدى و تجاوزى داشته باشند تا خوشايندى و درصد رضايت از اندام يكديگر را ارزيابى كنند تا با حصول اين آگاهى، مشكلى از اين جهت در آينده پيش نيايد. فراهمساختن سازوكار قانونى و امن اين امر، با مركز مشاورهى ازدواج وابسته به سازمان سلامت و كرامت اجتماعى مىباشد كه تمامى عوامل آن از زنان مىباشند.
خط ( كلان ) : همسانگزينى براى ولايت ازدواج، بيش از هر چيز بر رؤيت چشمىِ زوج متمركز است. مرد و زنى كه در تمامى موارد براى ازدواج هماهنگ مىباشند و قصد جدى براى آن دارند، اين ولايت را دارند كه براى سنجش درصد تفاهم خود، بدن همديگر را ببينند تا بهاى گرانِ عمر و زندگى را كه گرانترين بهاست، با قدرت دقيق چشمها و انتخاب خودآگاه برآمده از اين رؤيت و سرعتى كه چشم در شناخت و گزينش دارد، هزينه نمايند و از اين رهگذر نهتنها فقط به ارزيابى زيبايى هم، بلكه به شناخت لازم شخصيت و يافت صفات باطنى يكديگر و مقايسهى آن با خود براى رسيدن به درصد همسانى و به بهترين انتخاب ماندگار و محكم برسند. اين رؤيت مىتواند از پسِ لباسى نازك و بدننما اما غيراغواگر باشد. بنابراين نگاهكردن مرد به صورت، مو و زيبايىهاى بدن زنى كه مىخواهد با او ازدواج كند، بدون پوشش جايز است؛ اگرچه چندبار باشد، بلكه چنين نگاهى براى جلوگيرى از مشكلات بعدى ضرورت دارد و زن نيز مىتواند به بدن مردى كه مىخواهد با او ازدواج كند، نگاه نمايد.
خط : زن و مرد لازم است پيش از خواستگارى، تحقيق مقدماتى و مشاورهى ابتدايى را انجام داده و در صورتى كه نتيجهى تحقيق اولى را مثبت ديدند، براى آشنايى بيشتر با خصوصيتهاى هم، يكديگر را ببينند و در صورت نياز، محاوره و گفتوگو داشته باشند.
خط : در مورد ازدواج، رؤيت منحصر به نگاه صورت نيست و مىتوان بيشتر از صورت و مواضع جانبى آن را نيز در مراكز مشاورهى ازدواج مورد رؤيت قرار داد، تا جايى كه شبههاى براى دو طرف نماند؛ همانطور كه رؤيت، منحصر به عدد ـ يكمرتبه ـ نيز نمىباشد، كه اگر اطمينان با يكمرتبه ديدن حاصل نشد، بيشتر از يكمرتبه نيز مىتواند ببيند. البته نبايد قصد ريبه و التذاذ داشته باشد، امّا اگر چنين امرى ـ ريبه و التذاذ ـ بدون قصد در او ايجاد شود، اشكال ندارد؛ زيرا اين امر مىتواند قهرى باشد؛ چون هنگامى كه رؤيت وى مجوز داشته باشد، چنين امرى لازمِ قهرى آن است و منعى نمىتواند داشته باشد. همچنين براى به دستآوردن اطمينان در ازدواج مىتوان به رؤيت اكتفا نكرد و با هم صحبت و گفتوگو نيز داشت كه اين امر در حد معقول، بدون هر عارضهى جانبى مجاز است؛ زيرا پاى گرانقيمتترين سرمايهى آدمى ( اغلى ثمن ) در كار است ـ كه همان حيات و عمر آدمىست كه با ازدواج، مشترك مىگردد ـ و بايد از هرگونه رعايت و دقّت برخوردار باشد تا تحصيلِ اطمينان شود.
خط : زن و مرد براى شناخت يكديگر، بيشتر به ديدهى خود تكيه مىكنند نه به گفتهها. از نظر روانى، شكلگيرى ازدواج درست بر پايهى ديدار نخست است؛ نه گفتار كه بر اثر عوامل جنبى مىتواند همراه با ملاحظه يا دروغ باشد، ولى ديدار هميشه همراه صدق است و چشمها دروغ نمىگويند؛ به خصوص اولين ديدار كه شكوفهى صدق و گل وصول به حقايق پنهانىست. در پاسخگويى به يكديگر، دوطرف نبايد تأخير با فريب داشته باشند، بلكه بايد با راستى و صداقت همديگر را هرچه زودتر در جريان امور لازم قرار دهند؛ زيرا اين دوره براى دختر و پسر بسيار پرتپش و طوفانىست و نبايد همراه با تأخيرهاى كاسبكارانه و برخوردهاى حيلهگرانه باشد.
سامانهى همسانگزينى
خط ( كلان ) : سازمان سلامت و كرامت اجتماعى موظف است سامانهى لازم براى همسانگزينى و كفويابىِ متناسب با دادههاى دينى را طراحى و عملياتى كند. اين سامانه، ملى و تحت نظارت مستقيم مدير دادگسترى مىباشد.
خط : راهاندازى پايگاهها و سامانههاى همسانگزينى و همسريابى غير از پايگاه گفتهشده و ثبتنام در آنها ممنوع و جرم مىباشد.
خط : از آنجا كه ازدواج و تشكيل خانواده، ركنِ بنيادينِ جامعه و بنمايهى شكوه و عظمت يك جامعه يا ريشهى انحطاط و از دسترفتن بنيادهاى سلامت و امنيت آن است، سازمان سلامت و كرامت اجتماعى موظف است از طريق مجتمعهاى سلامت و خانههاى بهداشت به ساماندهى امر
ازدواج بپردازد و شرايط مشاورهى الزامى و رايگان پيش از ازدواج توسط متخصصان و كارشناسان مجرّب و بهگزينى زوجها را فراهم آورد.
خط : سامانهى ملى همسانگزينى شرايط مناسب ازدواج و شايستهگزينى براى تمامى حرفهها و مشاغل را تعريف و شرايط كفوگزينى و مراتب آن را به صورت علمى و با مطالعهى دقيق تمامى حيثهاى روانشناسى مرتبط با آن و نيز حيطههاى جامعهشناسانه، به دست مىدهد.
خط : سازمان سلامت لازم است سامانهى همسانگزينى را به گونهاى طراحى نمايد كه ازدواج افرادى كه بيشترين تناسب را بر اساس شاخصهاى همسانگزينى براى زندگى زناشويى دارند و مشاورانِ اين سامانه، آنان را زوجهاى موفق تشخيص مىدهند، به آنان پيشنهاد دهد. تمامى عوامل اين سامانه لازم است از بانوان باشند.
نظارت و پايش مراكز مرتبط با خانواده
خط : نظارت و پايش مراكز مشاورهى ازدواج و مراكز مرتبط با امور خانواده و خدمات اجتماعى و مجتمعهاى سلامت، بر عهدهى دستگاههاى نظارتىِ محسوس يا نامحسوسِ ويژهى مقام رهبرى مىباشد و مسؤولان و شاغلان در اين مجتمعها، وظيفهى همكارى با بازرسان مربوط را دارند.
دستیار تحلیل محتوا
روی هوش مصنوعی مورد نظر کلیک کنید. متن به صورت خودکار کپی میشود.