فصل پنجم: مصرف آب و مايعات
فصل پنجم: مصرف آب و مايعات
تن براى هضم غذا و براى رساندن آن به سلولها و نيز براى دفع مواد زائد، نياز به آب سالم دارد و هنگامى كه اين نياز برآورده نمىشود، با مصرف مواد جامد و ننوشيدن آب به تناسب آن، يبوست و ديگر بيمارىها ايجاد مىشود[1] . آب، نقش كليدى در
هضم غذا، انتقال مواد مغذى به سلولها، و دفع مواد زائد از طريق ادرار و مدفوع دارد.[2] كمبود آب مىتواند منجر به يبوست شود، زيرا آب براى نرمكردن مدفوع و
تسهيل حركت روده ضرورىست[3] .
خوردن مايعات كافى، مايهى سلامت عمومى تن است و براى حفظ سلامت تن ضرورىست، زيرا آب در تنظيم داى تن، عملكرد قلب، و متابوليسم نقش دارد[4] .
غذاى نرم و آبكى براى تن بهتر است. استفاده از انواع مايعات طبيعى ـ نه مصنوعى و صنعتى ـ و حفظ تنوع مصرف مايعات سالم در تقويت شناخت و ادراك حسى مؤثر است. مظالعات نشان دادهاند كه كمآبى مىتواند عملكرد شناختى را مختل كند[5] .
مايعات، حاوى املاح معدنى و انواع ويتامينهاست. مايعات بر دوگونهى كلىاند: يكى مشروبات مايع و ديگرى مواد جامدى كه با فشار عصاره، نرم و
روان مىشوند.
آب خوب و تصفيهشده
آب جارى كه بهويژه بر سنگها و ريگها روان است يا از نقاط مرتفع سرازير شده است، آب سبك است كه مواد را زودتر تحليل و رقيق مىكند.
نوشيدن روزانه هشت ليوان آب تصفيهشده مىتواند در بهبود هيدراتاسيون، دفع سموم و تقويت عملكرد كليهها و پوست (كاهش خشكى و بهبود خاصيت ارتجاعى) مؤثر باشد. مصرف آب تصفيهشده با تأمين نيازهاى هيدراتاسيون تن، به حفظ تعادل الكتروليتى و بهبود عملكرد اندامها كمك مىكند[6] .
سلامت آب را هم مىشود با گجت تست و سنجش سلامت آب تشخيص داد و هم با زبان.
زبان اگر داراى حس چشايى شكوفا باشد، به عنوان يك تستر و سنجشگر طبيعى سلامت آب با دريافت مزهى آب، آب سالم را از آب آلوده تشخيص مىدهد و اينگونه مىتوان بر كيفيت آب و ايمنى آن نظارت داشت. البته زبانى كه حس چشايى آن عادىست نمىتواند بهطور دقيق آلودگىهاى ميكروبى، شيميايى يا فلزات سنگين در آب را تشخيص دهد، زيرا بسيارى از آلايندههاى براى چنين زبانى بىمزه هستند. امروزه ابزارهاى علمى مانند گجتهاى تست آب يا آزمايشهاى آزمايشگاهى مىتوانند سلامت آب را ارزيابى كنند[7] .
ذائقه و زبان انسان، بهترين و دقيقترين آزمايشگاه تن است؛ زيرا بهگونهاى قدرت فراگيرى در تشخيص دارد كه به جرأت مىتوان گفت آزمايشگاههاى صنعتى امروزى نمىتوانند قدرت فراگير و شمول آن را در تشخيص مواد از طريق چشايى و مزهى آنها داشته باشند.
مصرف آب تصفيهشده و مايعات مرغوب، هم مورد نياز تن براى حيات و سلامتى و هم از پاككنندهها و تطهيرسازهاى تن است چنانچه مايعات بهقدر كافى نوشيده شوند.
تنها بهطور غالبى كمبود آب دارند. آب تن بايد به قدر لازم و كافى از بهترين آبهاى سالم تأمين شود كه بهترين غذا براى تن آب سالم است. منظور از آب سالم، آب جوشيده نيست؛ چون ممكن است برخى املاح معدنى ( مانند كلسيم و منيزيوم ) و خواص آب و بعضى ويژگىهاى شيميايى آب با جوشيدن از بين برود يا اكسيژن محلول در آب كاهش يابد؛ اگرچه جوشاندن آب مىتواند برخى ميكروبها و باكترىها را از بين ببرد و آن را ايمنتر كند[8] .
آب بايد سالم و تميز باشد. آب سالم را مىشود از دستگاههاى تصفيهى آب تأمين كرد كه عمده فاضلاب آب را مىگيرند.
آبها مىتواند خوب يا بد باشند. آب با آب تفاوت بسيار دارد. آب با آب همانند دم و نفَس انسانها بسيار تفاوت دارد. اين تفاوت گاه در نگاه به آبها نمايان است و بعضى آبها چنان صفايى دارد كه چشم را خيرهى خود مىكند.
آب خوب بهترين مثال براى ايمان و خدايى بودن است. آب مثال حقتعالا و بندهى مؤمن اوست؛ زيرا صاف، روان، رونده، شيرين، بىآزار، نرم و سازگار است.
بسيارى از آبها براى مصرف نيازمند تصفيه و بهسازىست. آب اگر آلوده به ميكروب يا كرم باشد، بسيار خطرآفرين مىگردد.
مصرف بعضى از آبها به تن فشار وارد مىكند و آن را در موقعيت استرس مىگذارد. گاه نوشيدن يك آب، حال عبادت و پرستش را از فرد مىگيرد و طهارت و صفاى او را مىكاهد و او را همان سنگينى مىدهد كه مصرف حرام چنين مىكند.
آبى براى نوشيدن كيفيت دارد كه هم تازه باشد و هم به ميل خود جريان يافته است
و در حركت اختيارى و ميل طبيعىاش شلاق بخورد و تصفيه شود، وگرنه حركت قهرى آب در مسيرى كه خوشايند آن نيست، آب را بحرانى و استرسزا مىسازد.
مصرف آب بد، اندامهاى تن بهويژه معده و كليه و اعصاب و عروق را مختل و تخريب مىكند.
رزق آب
آب و نيز هوا، رزق آدمىست و آخرين جرعهى آبى كه فرد بايد همچون زهر هلاهل و شوكران مرگ به اختيار خود بنوشد و آخرين نفس طبيعى كه بايد فرو رود تا كام مرگ را بچشد، رزق و تعيين شده است.
قرآنكريم به آب با وصف ( طَهُورآ ) يعنى پاكيزهكننده ياد كرده است :
( وَ هُوَ الَّذي أَرْسَلَ الرِّياحَ بُشْرآ بَيْنَ يَدَيْ رَحْمَتِهِ وَ أَنْزَلْنا مِنَ السَّماءِ ماءً طَهُورآ لِنُحْيِيَ بِهِ بَلْدَةً مَيْتآ وَ نُسْقِيَهُ مِمَّا خَلَقْنا أَنْعامآ وَ أَناسِيَّ كَثيرآ ).
و اوست آن كس كه بادها را نويدى پيشاپيش رحمت خويش ( باران ) فرستاد و از آسمان آبى پاك فرود آورديم تا به وسيلهى آن سرزمينى پژمرده را زنده گردانيم و آن را به آنچه خلق كردهايم از دامها و انسانهاى بسيار بنوشانيم. فرقان : 49 ـ 50
شاهد اينكه واژهى ( طَهُورآ ) وصف و به معناى پاككننده و پاكيزهساز است، آيهى شريفهى زير مىباشد :
( وَسَقَاهُمْ رَبُّهُمْ شَرَابآ طَهُورآ ).
و پروردگارشان بادهاى پاككننده به آنان مىنوشاند. انسان / 21.
امامصادق 7 در تفسير آيهى شريفه مىفرمايد :
«يُطَهِّرُهُمْ مِنْ كُلِّ شَيْءٍ سِوَي اللَّهِ إِذْ لاَ طاَهِرَ مِنْ تَدَنُّسٍ بِشَيْءٍ مِنَ الاَْكْوَانِ إِلاَّ اللَّهُ »[9] .
پروردگار با اين بادهى بسيار پاك، آنها را از هرچيزى غير از خدا پاك
مىكند ( و براى آنان فقط خداوند مىماند )؛ چون جز خداوند، پاككنندهاى نيست كه از آلودگى به چيزى از تعيّن پاك گرداند.
مصرف آب تصفيهشده و سالم ( نه جوشاندهشده ) ، بسيارى از بيمارىها را پيشگيرى يا پاكسازى و درمان مىكند و به باطن توان بسط و گشودگى مىدهد.
آبدرمانى
گواراترين آشاميدنى براى انسان، آب خنك است ( نه آب بسيار سرد ). چنين آبى مىتواند به هيدراتاسيون و رفع خستگى كمك كند[10] و ميكروبها را از بين ببرد و
ضعف و ناتوانى تن را برطرف كند.
بازى با آب سرد و نگاهكردن به آن موجب آرامش روانى مىگردد. بازى با آب، با روح آب و با روانى و جريان و حركت آن و بودن در آن ـ هرچند در يك وان باشد ـ فرد را سرمست، سرزنده و بانشاط مىسازد. برخى مطالعات نشان دادهاند كه تماس با اب (مانند شنا يا حمام) مىتواند اثرات آرامبخشى بر روان داشته باشد[11] ، بهويژه از
طريق كاهش استرس و تحريك سيستم پاراسمپاتيك[12] . همچنين قلقلهى آب و
چرخاندن آب در دهان، براى رفع ترس و درمان وسواس مناسب است.
مطالعات اثرات حمام آب گرم و سرد بر تسكين دردهاى عضلانى، بهبود گردش خون[13] و كاهش التهاب[14] را تأييد مىكند.
كسىكه زير فشار مضاعف مشكلى محصور شده و خستگى يا افسردگى و نااميدى به وى هجوم آورده، بهتر است با آب ولرمى كه خنكى آن بيشتر است يا در
صورت توان با آب خنك، استحمام كند. در اين صورت، عقل وى توان خود را بازمىيابد و راهحل برطرفسازى آن مشكل را مىيابد.
افسردگى عاملهاى فراوانى دارد؛ بنابراين افسردگى نيازمند ريشهيابىست. بايد ريشهى احساسات منفى و غمزدگى فرد افسرده را دريافت و عامل اين مشكل را برطرف كرد. بعد از آن مىشود از نرمش و رفتن به استخر و آبتنى بهره برد. آبتنى براى بانوان افسرده كه مدت طولانى غمگين هستند، بيشتر مورد تأكيد است.
براى خوديابى و معرفت خويش لازم است ذهن را تخليه كرد. از راههاى تخليهى ذهن و آرامكردن و سكوتدادن يا خاموش كردن آن اين است مقدارى آب خنك بر سر ريخته شود تا كبر و غرور و باد و بخار و گازهاى مسمومى كه از معده به مغز رسيده است پاكسازى شود تا فرد توان، طراوت و رمق و روح بيابد. سپس از خود با يك چاى پذيرايى كرد و با ذهن ساكت، بُلهوار به خلوت رفت و منتظر نشست تا ديد باطن وى چه چيزى را مىيابد يا چه چيزى به سراغ وى مىآيد و تا كجا و به چه چيزى كشش دارد و ناخودآگاه وى در پى چيست؟
فرد عصبى و بدخلقوخو يا ترسو، چنانچه داخل آب رود و از همان آب، داخل دهان بچرخاند و بيرون بريزد، در آرامكردن وى و رفع ترس از او مؤثر است.
در كنار چنين استحمامى، تميزى دندانها با مسواك و نخ دندان و شانهكردن و برسنمودن موها و نيز استفاده از عطر بر توان عقل براى يافت سريعتر راهحل مىافزايد. داشتن گل طبيعى در خانه و كنار ميز كار، استفادهى هميشگى از آينه، و نيز گزاردن نماز در سجاده نيز اهميت دارد.
در حال بيمارى بايد مصرف آب و مايعات را بالا برد؛ زيرا خود يك روش درمانىست. مصرف مايعات مىتواند رسوبات و مواد ثابت را جابهجا و پاك سازد.
نوشيدن آب خنك بلكه اگر بشود آب تگرى كه صلابت بيشترى دارد بهطور ناشتا معده را از عفونتها و ميكروبها و حتا كرمهاى روده پاكسازى و آنها را تقويت مىكند. از سادهترين راهها براى پاكسازى تن و تقويت معده و نيز مبارزه با چاقى و
پيشگيرى از آن، آبدرمانىست. البته بايد آب سالم، خوب، تصفيهشده، صافى و گوارا نوشيد.
صبحِ زود و ناشتا يا حتا در طول روز، اگر چند ليوان آب نوشيده شود كه حد طبيعى آن شش ليوان است، هم نياز تن و باطن به آب تأمين مىشود و هم ميكروبهاى معده بمباران و پاكسازى مىشود و فشار زيادِ آب، آشغالها و مواد زائدى را كه در معده و روده رسوب كرده است، خارج مىسازد.
فردىكه اضافهوزن يا كمبود وزن دارد يا تنش درگير عفونت و بيمارىست، مىتواند خود را به روش آبدرمانى بهبود بخشد. از آب جوش مىشود براى ذوبكردن چربىها استفاده كرد. دوشگرفتن زير آبجوش يا آبتنى در چشمهها و حوضچههاى آبگرم، سكرآور است و به تن رخوت مىدهد، ولى بايد توجه داشت مصرف مداوم آبجوش دستگاه اعصاب را تضعيف مىكند و براى چشمها و بينايى مُضر است.
نوشيدن مايعات همراه غذا
با آنكه بعضى پزشكان توصيه دارند همراه غذا و بعد از آن، آب و مايعات ديگر نوشيده نشود، اگر رعايت اندازه شود و فرد آب و مايعات فراوان نياشامد، بلكه يك تهليوان از مايعات يا نوشابهى مشكى همراه غذا بخورد، ذائقه و گوارش را براى هضم غذا نرم و حمايت مىكند و مانع از خستگى معده و زدگى روان از يك خوراك تنيده به صعوبت و زور و ضعف اعصاب مىگردد. نوشيدن آب حدود سى دقيقه قبل يا بعد از غذا مىتواند به بهبود هضم، پيشگيرى از نفخ و مشكلات گوارشى بينجامد[15] .
محدودكردن مايعات حين غذا از رقيقشدن آنزيمهاى گوارشى جلوگيرى مىكند و با حفظ غلظت آنزيمهاى گوارشى به بهبود هضم كمك مىكند[16] .
اگر مصرف مايعات به همراه غذا به اندازه نباشد و معده از آن پر گردد، گوارش سخت مىشود و هم براى اعصاب و هم براى معده ضرر دارد و آن را بهطور مكرر خسته مىكند و غذا را نيز فاسد و خراب مىسازد. مصرف بيش از حد مايعات حين غذا مىتواند آنزيمهاى گوارشى را رقيق كرده و هضم را كندتر كند[17] .
انس با آب
براى استفاده از حداكثرى توان آب و جذب بهتر آن بايد با آب انس داشت، به آن قرب پيدا كرد و با آب مناجات، سودا و عشق كرد تا از پرتو ظهورى كه از آب مىگيرد، بتواند نرمى و بساطت يابد و درياى بيكرانى شود. شكرگرازى هنگام نوشيدن آب يا مراقبه كنار آب مىتواند به كاهش استرس، تقويت سلامت روان[18] و با تقويت
ذهنآگاهى به افزايش آرامش عاطفى[19] منجر شود.
چاى
چاى از مايعاتىست كه براى تن و سبكسازى ذهن مفيد است چنانچه كم نوشيده شود؛ آن هم چاى سالم، مرغوب، رنگنشده و تازهدم. چاى سياه حاوى آنتىاكسيدانهايى مانند پلىفنولهاست كه براى سلامت مفيد هستند. مصرف متعادل چاى سياه به دليل پلى فنولها بر كاهش استرس اكسيداتيو مؤثر است[20] . با اين
حال، مصرف بيش از حد چاى به دليل كافئين مىتواند باعث اضطراب يا مشكلات گوارشى شود[21] .
آب چاى، هرچه بيشتر جوشانده شود، گويى شلاق بيشترى بر آن وارد مىآيد و با سَتَرونشدن، چابكتر و لطيفتر مىگردد و مصرف آن براى لطيفخوارانِ لطيفبين مناسب است.
سترونشدن و استريلكردن به هدف عارىكردن از باكترى، قارچ، ويروس و ديگر ميكروارگانيسمها براى پيشگيرى از انتقال عفونت است.
خوردن چاى بهتنهايى براى تن بد است. چاى نيازمند چاشنىهايى مانند گلاب، زعفران، دارچين و زنجبيل به تنوع است. كسى كه تپش قلب دارد بايد چاى كمتر مصرف كند يا آن را بعد از غذا بنوشد.
مصرف قند و شكر براى سلوك مناسب نيست.
تنوع مايعات
فقط به نوشيدن آب يا چاى نبايد بسنده كرد، بلكه براى نمونه شوربا، شيره، سكنجبين، آبليمو و عصارههاى ميوهها از مايعاتىست كه استفاده از آنها تن را حيات مىبخشد و دستگاه گوارش را زنده مىكند. آبميوههاى طبيعى ويتامينها، مواد معدنى و آنتىاكسيدانها را تأمين[22] و سيستم ايمنى را تقويت مىكنند[23] .
مصرف نوشيدنىهايى مانند آبليمو، عسل و زنجبيل، خواص ضدپيرى، تقويت سيستم ايمنى و بهبود سلامت پوست را دارد. تركيب ليمو و عسل به دليل خواص آنتىاكسيدانى، به كاهش استرس اكسيداتيو و بهبود سلامت پوست كمك مىكند[24] .
اثرات ضدالتهابى و ايمونومدولاتورى زنجبيل در تقويت سيستم ايمنى تأييد
شده است[25] .
مراد از آبميوه، آبميوه تازه و ارگانيك و فاقد مواد نگهدارنده است. بعضى از مواد نگهدارنده چنان معنويت غذا را آلوده و خوراك را مانده و مرده مىگرداند كه مىتواند عامل بروز بيمارىهايى همچون سرطان و اختلالات هورمونى باشند.
مصرف مداوم خوراكىهاى حاوى مواد نگهدارنده مىتواند باعث ناراحتىهاى گوارشى يا واكنشهاى آلرژيك در افراد مبتلا به حساسيت و نيز تأثير منفى بر خلقوخوى فرد شود. از اينرو مصرف غذاهاى تازه و ارگانيك و استفاده از روشهاى نگهدارى غذا مانند كنسروكردن، منجمدكردن و خشككردن به حفظ و ارتقاى سلامتى و كيفيت زندگى كمك مىكند.
آب حبوبات
آب حبوباتى مانند نخود، لپه، عدس، لوبيا و باقلا براى تن برخوردار از ارزش غذايى بالاست. حبوبات و مشتقات آنها (مانند آب خيساندن ) فيبر و مواد مغذى محلول مانند ويتامينها را تأمين مىكنند و در بهبود گوارش و تقويت انرژى كارآمدند[26] .
آب حبوبات و نيز آبميوه و مصرف سير به همراه نرمش براى برطرفسازى انقباض ماهيچهها و استخوانها و غضروفهاى پرصدا و صدا مناسب است و به آنها طراوت و جانى دوباره مىبخشد. مصرف حبوبات و آب آن همانند مصرف گوشت نيازمند معدهى بااقتدار است.
در ميان حبوبات، عدس سبك است و توليد نفخ، يعنى تجمع گاز در دستگاه گوارش نمىكند. بر كاهش نيروى جنسى مؤثر است.
معجون آبميوهها
از علل زشتى ظاهر و پيرى پوست يا مشكلات عروقى، مصرفنكردن آبميوههاى طبيعى و فاقد مواد نگهدارنده و شكر، معجون و مخلوط و تركيب آبميوهها و عصارهها يا شربت ميوههاست.
هرچه تركيب خوراكىها و آشاميدنىها بيشتر و مصرف آن در قالب معجون باشد، انرژىزايى و توانمندى افزونترى توليد مىكند و معده سالمتر مىماند. معجونِ آبميوهها براى حياتبخشى به تن كيمياست.
آبميوه تركيبى سيب و هويج و زنجبيل[27] با تأمين بتاكاروتن و آنتىاكسيدانها،
مىتواند تقويت سيستم ايمنى، بهبود سلامت پوست و افزايش انرژى را در پى
داشته باشد[28] .
آب سيب، آب هويج و آب پرتقال با مقدار كمى زعفران، در صورت ماندن آن به مدت يكساعت، باعث كوتاهى خواب مىشود. البته اگر كسى كه قدرت برشدن دارد، از اين معجون استفاده كند، ممكن است در نيمدقيقه به اندازهى دوساعت، خواب ببيند؛ چون سرعت رؤيا، تندتر از سرعت نور است.
به علت سنگينى سيب و شكننده بودن پرتقال، بهتر است اين دو ميوه در معجونِ بالا، كمتر از آبهويج باشد؛ بهنحوى كه آبسيب آن كمترين باشد و اين معجون، خوب در هم مخلوط شود.
مىشود براى درستكردن شامى بهجاى سيبزمينى از تفالههاى هويج استفاده كرد كه آبش گرفته شده است. هويج، هم شيرين و هم آبدار است و شامى را خوشمزه و لذيذ مىكند.
معجون جوانى
تركيب گردو يا روغن آن با خرما، انگور، كشمش و كمى زعفران مىتواند معجونى نشاطبرانگيز و مستكننده به دست دهد كه مىتوان از آن به معجون جوانى ياد كرد. مواد ذكرشده، همگى داراى ارزش غذايى بالايى هستند. گردو حاوى امگا – 3، خرما سرشار از قندهاى طبيعى و مواد معدنى، و زعفران داراى خواص آنتىاكسيدانى و ضدافسردگىست. اين تركيب مىتواند انرژىزا و نشاطآور باشد[29] .
اين تركيب در فرمول شراب طهور وجود دارد. مصرف شراب طهور طبيعى موجود در انگور، خرما، گردو و پستهى طبيعى و مخمّرنشده، بهترين مستى حلال، صفا و عشق را بدون كمترين مخدرّى مىآورد. صفاآورى آن بيش از مصرف شيشه است و همچون شيشه اوهامىشدن را نيز در پى ندارد.
فردىكه از گردو، انگور و خرما مصرف نداشته باشد، زودپيرى مىگيرد. خرما محبتزاست و افطار را از آن رو بهتر است با خرما آغاز كرد كه فرد را شيرين، نرم و مهربان مىسازد. صورت رؤيايى خرما نيز حكايت از محبت دارد.
نوبرانه
مصرف نوبرانهى ميوهها و استشمام آنها براى تن و تازهسازى آن بسيار كاراست. بعدتر از اهميت رايحه براى سلامى و توسعهى تن و باطن خواهم گفت. بايد اين مصرف را اگرچه به مقدار اندك بههيچ وجه از دست نداد. ميوههاى نوبر مىتواند اختلالات و خلجانهاى روانى و نيز وسواس را بهبود بخشد، طول عمر آورد و اشتها را افزايش دهد و تنظيم كند. ميوههاى فصلى آنتىاكسيدانهاى و مواد مغذى خاصى را تأمين مىكنند[30] . محصولات فصلى مانند آبميوهها و دمنوشهاى فصلى با تأمين مواد مغذى متناسب با نيازهاى محيطى، به سازگارى تن كمك مىكنند[31] .
[1] .cinilC oyaM ?yad yreve knird uoy dluohs hcum woH :retaW .)2202( .cinilC oyaM-
[2] .854-934 ,)8(86 ,sweiveR noitirtuN .htlaeh dna ,noitardyh ,retaW .)0102( .la te ,.M .B ,nikpoP-
[3] .gnihsilbuP htlaeH dravraH .noitardyh fo ecnatropmi ehT .)0202( .gnihsilbuP htlaeH dravraH-
[4] .359-749 ,)6(441 ,noitirtuN fo lanruoJ .gninoitcnuf niarb no noitardyhed fo stceffE .)4102( .la te ,.N ,ssorP-
[5] .504-004 ,301 ,etiteppA .noitingoc secneulfni ylesrevda noitardyhopyh fo eerged roniM .)6102( .la te ,.D ,notneB-
[6] ,)8(46 ,noitirtuN lacinilC fo lanruoJ naeporuE .htlaeh dna ,noitardyh ,retaW .)0102( .H .I ,grebnesoR & ,.E .K ,icnA™€âD ,.M .B ,nikpoP-69.0102.ncje/8301.01/gro.iod//:sptth .319-609eht fo lanruoJ .scinahcemoib dna noitardyh niks namuh stceffa retaw yrateiD .)8102( .M .L ,seugirdoR & ,.J ,najuB ,.T .L ,seuqraM ,.L ,amlaP220.90.7102.daaj.j/6101.01/gro.iod//:sptth .385-185 ,)3(87 ,ygolotamreD fo ymedacA naciremA
[7] .noitazinagrO htlaeH dlroW .ytilauq retaw-gniknird rof senilediuG .)2202( .)OHW( noitazinagrO htlaeH dlroW-.)3202( ytilauQ retaW gniknirD :)CDC( noitneverP dna lortnoC esaesiD rof sretneC
[8] )2202( .gniknird rof retaw gnilioB :OHW-
[9] ـ مجلسى، محمدباقر، بحارالا، ج 8، بيروت، 1403 ق، ص 113، باب 23.
[10] .93S-03S ,)21(56 ,sweiveR noitirtuN .sdeen retaw namuH .)7002( .la te ,.N .M ,akwaS-
[11] .stropeR esaC JMB .noisserped rof tnemtaert a sa gnimmiws retaw nepO .)8102( .la te ,.C ,nekelluT naV-
[12] .9501-7401 ,)5(295 ,ygoloisyhP fo lanruoJ .esnopser sserts dna noisremmi retaw dloC .)4102( .la te ,.M ,xoK-
[13] fo lanruoJ .ydob eht fo smetsys suoirav no yparehtordyh fo stceffe desab-ecnedive cifitneicS .)4102( .L ,ahtihteviN & ,.A ,nahtnevooM-665641.6749-5790/3014.01/gro.iod//:sptth .391-581 ,)3(5 ,enicideM evitargetnI dna adevruyA
[14] ,enicideM stropS fo lanruoJ ?yparehtoyrc fo sisab lacigoloisyhp dna lacimehcoib eht si tahW .)0102( .W .G ,nosivaD & ,.M .C ,yelkaelB-1-2110-900-97204s/7001.01/gro.iod//:sptth .5-3 ,)1(04
[15] sesaercni noitpmusnoc retaW .)0102( .M .B ,yvaD & ,.P .K ,yvaD ,.J ,alvaS ,.D .K ,kcalF ,.L .D ,rebmoC ,.L .A ,ogneD ,.A .E ,sinneD-532.9002.ybo/8301.01/gro.iod//:sptth .703-003 ,)2(81 ,ytisebO .noitnevretni teid cirolacopyh a gnirud ssol thgiew
[16] no noitpmusnoc retaw fo stceffE .)6102( .R .H ,ihchsraF & ,.A .I ,dlanodcaM ,.R ,hedazkelaM ,.A ,iravaleD ,.A .M ,rolyaT ,.A ,djdaM-422811.511.ncja/5493.01/gro.iod//:sptth .327-717 ,)3(301 ,noitirtuN lacinilC fo lanruoJ naciremA .noitsegid
[17] .8741-2741 ,)01(011 ,noitaicossA citeteiD naciremA eht fo lanruoJ .noitsegid dna noitpmusnoc retaW .)0102( .la te ,.A .E ,sinneD-
[18] dna edutitarg fo noitagitsevni latnemirepxe nA :snedrub susrev sgnisselb gnitnuoC .)3002( .E .M ,hguolluCcM & ,.A .R ,snommE-.983-773 ,)2(48 ,ygolohcysP laicoS dna ytilanosreP fo lanruoJ .efil yliad ni gnieb-llew evitcejbus773.2.48.4153-2200/7301.01/gro.iod//:sptth
[19] dna tnemnorivnE .weiver citametsys A :stnemnorivne retaw fo tceffe gnimlac ehT .)6102( .P .M ,etihW & ,.T .T ,hcalreG ,.X .R ,eulB-3117955156193100/7711.01/gro.iod//:sptth .257-537 ,)6(84 ,roivaheB
[20] ,noitirtuN lacinilC fo lanruoJ naciremA .doom dna noitnetta no noitpmusnoc aet fo stceffe etucA .)3102( .E .V ,snetraM & ,.J .S ,rehtoniE-842850.311.ncja/5493.01/gro.iod//:sptth .S8071-S0071 ,)6(89
[21] .99-97 ,)2(52 ,noitirtuN fo egelloC naciremA eht fo lanruoJ .aet fo stceffe laicifeneB .)6002( .la te ,.C ,arerbaC-
[22] .weiver citametsys A :semoctuo htlaeh dna noitpmusnoc yriaD .)2102( .A .T ,salkciN & ,.L .V ,inogluF ,.R .D ,tsaeK ,.E .C ,lieN O-x.06400.1102.7884-3571.j/1111.01/gro.iod//:sptth .99-28 ,)2(07 ,sweiveR noitirtuN
[23] .S293-S483 ,)3(4 ,noitirtuN ni secnavdA .teid eht ni selbategev dna stiurf fo stnenopmoc gnitomorp-htlaeH .)3102( .H .R ,uiL-715300.211.na/5493.01/gro.iod//:sptth
[24] tnetop A :nomel dna yenoH .)9102( .H .N ,namhtO & … ,.S ,amitaF ,.S ,taqaiL ,.M ,miharbI ,.A .A ,giaB ,.A .S ,namialuS ,.S ,demhA-2510.8102.fmj/9801.01/gro.iod//:sptth .253-543 ,)4(22 ,dooF lanicideM fo lanruoJ .htlaeh niks rof ydemer larutan
[25] seitreporp tnadixoitna dna yrotammalfni-itnA .)7102( .R .M ,difoM & ,.L ,ihsivraD ,.M ,iriraH ,.G ,iraksA ,.R ,dnavsaihG ,.S .N ,idahhsaM-7785.rtp/2001.01/gro.iod//:sptth .0431-2331 ,)9(13 ,hcraeseR yparehtotyhP .weiver A :regnig fo
[26] dooF .snoitacilppa dna ,setubirtta lanoitcnuf ,noitaziretcarahC :snoitcarf dna sdees eslup ni serbif yrateiD .)0102( .S ,adaY & ,.M .S ,hsoT-500.90.9002.serdoof.j/6101.01/gro.iod//:sptth .064-054 ,)2(34 ,lanoitanretnI hcraeseRfo lanruoJ .ytilauq teid devorpmi dna ekatni tneirtun retaerg htiw detaicossa si noitpmusnoc naeB .)8002( .L .V ,inogluF & ,.Y ,uoalokinapaP04791701.8002.42751370/0801.01/gro.iod//:sptth .675-965 ,)5(72 ,noitirtuN fo egelloC naciremA eht
[27] seitreporp tnadixoitna dna yrotammalfni-itnA .)7102( .R .M ,difoM & ,.L ,ihsivraD ,.M ,iriraH ,.G ,iraksA ,.R ,dnavsaihG ,.S .N ,idahhsaM-7785.rtp/2001.01/gro.iod//:sptth .0431-2331 ,)9(13 ,hcraeseR yparehtotyhP .weiver A :regnig fo
[28] .615-605 ,)4(3 ,noitirtuN ni secnavdA .selbategev dna stiurf fo stifeneb htlaeH .)2102( .B ,dyolL & ,.L .J ,nivalS-451200.211.na/5493.01/gro.iod//:sptth
[29] .3521-7321 ,)8(65 ,noitirtuN dna ecneicS dooF ni sweiveR lacitirC .htlaeh dna stunlaW .)6102( .la te ,.D ,seyaH-.693-783 ,)5(7 ,enicidemotyhP fo lanruoJ annecivA .sredrosid doom dna norffaS .)7102( .la te ,.N ,inavalhaP
[30] .S293-S483 ,)3(4 ,noitirtuN ni secnavdA .teid eht ni selbategev dna stiurf fo stnenopmoc gnitomorp-htlaeH .)3102( .H .R ,uiL-715300.211.na/5493.01/gro.iod//:sptth
[31] .406-595 ,)5(92 ,sciteteiD dna noitirtuN namuH fo lanruoJ .semoctuo htlaeh dna snrettap yrateiD .)6102( .la te ,.C .L ,llespaT-
دستیار تحلیل محتوا
روی هوش مصنوعی مورد نظر کلیک کنید. متن به صورت خودکار کپی میشود.
آیا این نوشته برایتان مفید بود؟
